วิธีการเตรียม อาหารปั่นผสม อาหารสายยาง อาหารสุขภาพ ให้ผู้ป่วย !การเตรียมอาหารปั่นผสม (Blenderized Diet) ให้มีคุณภาพเทียบเท่าโรงพยาบาล หัวใจสำคัญคือ "สุก สะอาด ละเอียด และครบถ้วน" ครับ
ขั้นตอนการทำแบบมืออาชีพที่คุณสามารถทำเองที่บ้านได้ครับ:
1. วัตถุดิบพื้นฐาน (สูตรมาตรฐาน 1:1)
เพื่อให้ได้พลังงานประมาณ 1,000 kcal (สำหรับแบ่งให้ 3-4 มื้อ) คุณสามารถใช้สัดส่วนนี้เป็นเกณฑ์ครับ:
โปรตีน: เนื้ออกไก่ลอกหนัง หรือปลานึ่ง 200 g (ประมาณ 2 ขีด) + ไข่ต้ม 2 ฟอง
คาร์โบไฮเดรต: ข้าวสวยหรือข้าวกล้องต้ม 200 g + ฟักทองหรือมันเทศต้ม 100 g
วิตามิน/ใยอาหาร: ผักกาดขาวหรือผักบุ้งต้มเปื่อย 100 g + กล้วยน้ำว้าสุก 1-2 ลูก
ไขมันดี: น้ำมันรำข้าวหรือน้ำมันถั่วเหลือง 2 ช้อนโต๊ะ
ส่วนประกอบอื่น: น้ำตาลทราย 2 ช้อนโต๊ะ + เกลือป่นเล็กน้อย (ไม่เกินครึ่งช้อนชา)
น้ำซุป/น้ำสะอาด: ปริมาณที่รวมกับวัตถุดิบอื่นแล้วได้รวม 1,000 ml
2. ขั้นตอนการทำ (Step-by-Step)
ต้มให้สุก: นำวัตถุดิบทั้งหมด (ยกเว้นน้ำมันและน้ำตาล) ไปต้มในน้ำจนสุกเปื่อย 100% ห้ามใช้ของดิบเด็ดขาด
ปั่นให้ละเอียด:
ใส่ของแห้งลงในเครื่องปั่นก่อน ตามด้วยน้ำซุป
ใส่น้ำมันและน้ำตาลลงไป
เปิดเครื่องปั่นด้วยความเร็วสูงสุดนาน 2-3 นาที จนเนื้ออาหารดูเนียนเป็นเนื้อเดียวกันเหมือนสมูทตี้
กรองเพื่อความปลอดภัย:
สำคัญมาก: นำอาหารที่ปั่นเสร็จแล้วมา กรองผ่านตะแกรงตาถี่หรือผ้าขาวม้า เพื่อเอาเศษกากใยที่ปั่นไม่หมดออก (ป้องกันสายยางอุดตัน)
ปรับปริมาณ: ตวงอาหารที่กรองแล้ว หากไม่ครบ 1,000 ml ให้เติมน้ำต้มสุกเพิ่มจนครบ
3. การเก็บรักษาที่ถูกต้อง
ลดความร้อน: หลังจากปั่นเสร็จ ไม่ควรตั้งทิ้งไว้ให้เย็นเอง ควรนำหม้ออาหารไปหล่อน้ำแข็งเพื่อให้เย็นลงอย่างรวดเร็ว
แบ่งมื้อ: เทใส่ภาชนะที่สะอาดและแห้ง แยกเป็นมื้อๆ (เช่น มื้อละ 250 ml) เพื่อความสะดวกและลดการปนเปื้อน
แช่เย็น: เก็บในตู้เย็นช่องธรรมดาได้ 24 ชั่วโมง เท่านั้น หากเกินกว่านี้ต้องทิ้งทันทีครับ
4. วิธีนำมาให้ผู้ป่วย
ห้ามเวฟ: ห้ามนำอาหารทั้งถุงหรือทั้งขวดเข้าไมโครเวฟ เพราะความร้อนจะไม่ทั่วถึง
การอุ่น: ให้นำอาหารที่แช่เย็นออกมาวางพักที่อุณหภูมิห้อง หรือ แช่ในภาชนะใส่น้ำอุ่น จนอาหารหายเย็น
เช็กอุณหภูมิ: ก่อนให้ ให้หยดอาหารลงบนหลังมือ อาหารควรจะ อุ่นพอดีหรือเท่าอุณหภูมิห้อง ไม่ร้อนจนลวกและไม่เย็นจนท้องอืด
💡 ข้อแนะนำเพิ่มเติมสำหรับผู้สูงอายุ
หากผู้ป่วยมีโรคประจำตัว ควรปรับสูตรดังนี้ครับ:
เป็นเบาหวาน: ลดปริมาณน้ำตาลและกล้วยน้ำว้าลง เพิ่มผักใบเขียวแทน
เป็นโรคไต: ต้องจำกัดปริมาณโปรตีนและเกลือ (ควรใช้สูตรที่แพทย์สั่งโดยเฉพาะ)
ท้องผูกบ่อย: เพิ่มสัดส่วนผักต้มหรือส้มเขียวหวาน (คั้นกรองกาก) ลงไปปั่นด้วย